Diversificatie is de sleutel tot het voortbestaan van het wegtransport. En ieder van ons moet daar zijn rol in spelen

 16/05/2019  TM Extern  Opinie
Diversificatie is de sleutel tot het voortbestaan van het wegtransport. En ieder van ons moet daar zijn rol in spelen

Door Boris Blanche, Managing Director van de IRU

Het wegtransport is een van de belangrijkste industrieën in Europa en is cruciaal voor de verplaatsing van personen en goederen op het continent. Het beïnvloedt alle aspecten van ons leven. Zonder wegtransport zouden de supermarkten er een pak leger uitzien en zouden de mensen het veel moeilijker hebben om zich te verplaatsen. Toch hebben we te kampen met een groot tekort. Zij die het kloppende hart van deze vitale industrie uitmaken, zijn steeds moeilijker te vinden: de chauffeurs. In ons recente IRU-verslag (Tackling Driver Shortage in Europe) tonen we aan dat een vijfde van de chauffeursbanen in de subsectoren van het vracht-, bus- en touringcartransport momenteel niet ingevuld raakt. En het probleem blijft groeien. Zo schatten bedrijven voor bustransport in België dat ze ongeveer een derde chauffeurs meer zouden moeten aanwerven om aan de vraag te kunnen voldoen. Volgens de operatoren stijgt het tekort in het Verenigd Koninkrijk met 50 chauffeurs per dag.

Wat veroorzaakt die schaarste? Een van de voornaamste factoren is dat de sector van het wegtransport gewoon niet genoeg gediversifieerd is. Het huidige personeelsbestand bestaat hoofdzakelijk uit mannen met een gemiddelde leeftijd van 50 jaar. Vrouwen en jongeren worden in haast alle segmenten van de economie steeds belangrijker, maar in het wegtransport vinden ze nog steeds hun weg niet.

Waarom voelen jongeren en vrouwen zich niet door het vak aangesproken? Beide groepen worden door dezelfde punten ontmoedigd. Velen hebben niet zo’n positief beeld over de arbeidsomstandigheden en over de sector in het algemeen. Vooral jongeren hebben moeite om een job als chauffeur als een ambitieuze carrièrekeuze te zien en worden afgeschrikt door de kosten. In veel Europese landen kan het duizenden euro’s kosten om een Getuigschrift van Vakbekwaamheid te behalen.

Toch proberen een aantal federaties die trend te keren… In Nederland heeft ons lid TLN met de regering en vakbonden samengewerkt aan de campagne ikwordvrachtwagenchauffeur.nl. TLN wist uiteraard dat het moeite had om jonge bestuurders aan te werven. Maar zijn onderzoek toonde ook aan dat veel jongeren het vak van chauffeur als een zekere job beschouwen, met een grote onafhankelijkheid en veel verantwoordelijkheid, een kans om in beweging te zijn. De wil was er dus al, TLN moest alleen nog een aantal hindernissen overwinnen. Dankzij die actie hebben TLN en zijn sociale partners belangrijke premies voor de chauffeursopleiding kunnen aanbieden en, om te beginnen, aan het einde van de cursus een job kunnen garanderen. De resultaten? In 2018 zijn 3000 extra chauffeurs aangeworven. Iets minder dan 1000 andere studenten combineren studies met een baan om later chauffeur te worden.

Ook aan de andere kant van de grens, in België, zijn successen geboekt. Onze collega’s van de FBAA hebben BEchauffeur.BE ontwikkeld, een handige website waar je makkelijk informatie over het wegtransport kan vinden. Er is ook een formulier waarmee kandidaten in contact kunnen komen met potentiële werkgevers. Tal van geïnteresseerden hebben al hun kandidatuur ingediend. Maar om het probleem echt op te lossen, is er uiteraard een gezamenlijke aanpak nodig. De voorbeelden tonen wel aan dat er reeds geweldige vooruitgang is geboekt.

Echter, pas wanneer we op alle niveaus gaan samenwerken, kunnen we echt een verschil maken. De Europese Unie en alle nationale regeringen moeten blijven werken aan wetten en reglementeringen die de sector zullen helpen om efficiënte en duurzame veranderingen door te voeren. Ook de bedrijven en nationale transportfederaties spelen hier een rol. Ze moeten alles doen wat ze kunnen om de jobs toegankelijk en aantrekkelijk te maken voor mensen uit alle milieus. Tot slot moeten we gaan samenwerken met de vakbonden, onderwijsinstellingen, klantenorganisaties, de onderzoeksgemeenschap, de media en alle betrokken publieke en private spelers.

Om die samenwerking vlotter te laten verlopen, zal de IRU hierbij een prominente rol moeten spelen. Daarom hebben we een activiteitenplan voor het chauffeurstekort opgesteld. Dat bevat een aantal maatregelen op korte, middellange en lange termijn die de industrie moet diversifiëren en de trend moet omkeren. Het gaat onder andere hierom:

  • de arbeidsvoorwaarden verbeteren om zo het imago van de sector op te krikken en meer kandidaten aan te trekken – de IRU heeft al samen met de Europese koepelorganisatie voor verladers (ESC) een gemeenschappelijk handvest opgesteld om de opvang van chauffeurs op de leverlocaties te verbeteren.
  • een groep opstellen met juridische deskundigen voor de opleiding van chauffeurs. Die groep zal onder andere onderzoeken welke obstakels de jongeren verhinderen om professionele chauffeurs te worden.
  • een ‘Vrouwennetwerk’ voor de transportsector opzetten om het probleem van het evenwicht tussen mannen en vrouwen aan te kaarten – en aanbevelingen te doen over de manier waarop de sector talentvolle vrouwen kan aantrekken en blijven houden.

Samen kunnen we ervoor zorgen dat de voorwaarden en mogelijkheden beter worden en dat werken in de sector aantrekkelijker wordt. Pas dan kunnen we meer mensen tot de sector aantrekken en verder iets aan het chauffeurstekort doen. Alleen samen kunnen we het verschil maken.

Ontvangt u onze wekelijkse nieuwsbrief nog niet? Schrijf je dan hier in!